Skarga pauliańska i zabezpieczenie roszczenia

Wyzwanie

Wierzyciel prowadził wieloletnią współpracę handlową z kontrahentem, który początkowo wywiązywał się z płatności, lecz z czasem zadłużył się na znaczną kwotę. Mimo wielokrotnych oświadczeń o uznaniu długu dłużnicy, zamiast spłacać zobowiązania, przenieśli istotne składniki majątku – nieruchomości – na osobę z najbliższej rodziny.

W tej sytuacji sam wyrok zasądzający zapłatę mógłby okazać się niewystarczający. Bez zabezpieczenia wierzyciel nie miałby z czego prowadzić egzekucji, jeśli nieruchomości zostałyby dalej zbyte albo obciążone.

Na czym polegał główny problem?

Istotą sprawy była „ucieczka z majątkiem”, czyli działania dłużnika polegające na wyzbywaniu się majątku w taki sposób, aby uniemożliwić wierzycielowi zaspokojenie roszczeń. W praktyce takie działania najczęściej przyjmują formę darowizn na rzecz osób bliskich albo sprzedaży za symboliczną kwotę.

W tej sprawie należało wykazać:

• istnienie długu,
• niewypłacalność dłużnika,
• dokonanie czynności prawnej z pokrzywdzeniem wierzyciela.

Strategia działania

Połączyliśmy powództwo pauliańskie z wnioskiem o zabezpieczenie roszczenia. Naszym celem było zatrzymanie majątku, który został przeniesiony na osobę z najbliższej rodziny, oraz zachowanie realnej drogi do przyszłej egzekucji.

Nasza strategia obejmowała:

• Przygotowanie pozwu pauliańskiego – wykazaliśmy istnienie i wysokość długu, fakt uznania roszczenia przez dłużników oraz dokonanie nieodpłatnych darowizn nieruchomości po uznaniu zadłużenia.
• Odwołanie się do domniemania pokrzywdzenia wierzyciela – powołaliśmy się na art. 529 k.c.
• Wykorzystanie uproszczeń dowodowych przy darowiźnie – powołaliśmy się na art. 528 k.c., ponieważ przy czynności nieodpłatnej wierzyciel nie musi udowadniać złej wiary osoby trzeciej.
• Wniosek o zabezpieczenie powództwa – wskazaliśmy, że brak zabezpieczenia uniemożliwiłby egzekucję.
• Uzyskanie zabezpieczenia nieruchomości – sąd ustanowił zakaz zbywania i obciążania nieruchomości oraz nakazał ujawnienie ostrzeżeń w księgach wieczystych.

Co przesądziło o skutecznej ochronie wierzyciela?

Pozew pauliański pozwalał kwestionować darowizny nieruchomości, ale dopiero zabezpieczenie chroniło majątek przed dalszym zbyciem lub obciążeniem do czasu rozstrzygnięcia sprawy.

Dzięki ujawnieniu zabezpieczenia w księgach wieczystych wierzyciel zachował możliwość prowadzenia egzekucji z darowanych nieruchomości.

Zakres naszych działań

• Przygotowanie pozwu pauliańskiego obejmującego istnienie i wysokość długu, fakt uznania roszczenia przez dłużników oraz dokonanie nieodpłatnych darowizn nieruchomości po uznaniu zadłużenia.
• Odwołanie się do domniemania pokrzywdzenia wierzyciela z art. 529 k.c.
• Wykorzystanie uproszczeń dowodowych przy darowiźnie wynikających z art. 528 k.c.
• Przygotowanie wniosku o zabezpieczenie powództwa.
• Uzasadnienie potrzeby ustanowienia zakazu zbywania i obciążania nieruchomości oraz ujawnienia ostrzeżeń w księgach wieczystych.

Kluczowe przeszkody – jak je pokonano?

• Przeniesienie nieruchomości na osobę z najbliższej rodziny – wykazaliśmy, że darowizny zostały dokonane po uznaniu zadłużenia i prowadziły do pokrzywdzenia wierzyciela.
• Ryzyko dalszego wyprowadzania majątku – równocześnie z pozwem pauliańskim złożyliśmy wniosek o zabezpieczenie, aby zatrzymać możliwość dalszego zbywania lub obciążania nieruchomości.
• Ryzyko bezskutecznej przyszłej egzekucji – uzyskane zabezpieczenie pozwoliło zachować możliwość prowadzenia egzekucji z darowanych nieruchomości.

Jaki był efekt biznesowy i prawny?

Sąd ustanowił zakaz zbywania i obciążania darowanych nieruchomości oraz nakazał ujawnienie ostrzeżeń w księgach wieczystych. Wartość zabezpieczonego majątku odpowiadała wysokości dochodzonego roszczenia przekraczającego 2 mln zł.

Uzyskane zabezpieczenie dało wierzycielowi:

• realną ochronę przed dalszą „ucieczką z majątkiem”,
• zachowanie możliwości prowadzenia egzekucji z darowanych nieruchomości,
• wzmocnienie pozycji negocjacyjnej wobec dłużników.

Jakie wnioski możesz wyciągnąć z tej sprawy?

• Skarga pauliańska to praktyczne narzędzie obrony wierzyciela przed nielojalnym dłużnikiem, który wyzbywa się majątku.
• Jeżeli dłużnik przenosi nieruchomości na osobę bliską po uznaniu długu, szybkie działanie w sądzie może przesądzić o możliwości odzyskania pieniędzy.
• Przy darowiźnie wierzyciel może korzystać z uproszczeń dowodowych wynikających z art. 528 k.c.
• Pozew pauliański warto łączyć z wnioskiem o zabezpieczenie, jeżeli istnieje ryzyko dalszego zbywania lub obciążania majątku.

Twój kontrahent przenosi nieruchomości na rodzinę albo wyzbywa się majątku mimo istniejącego długu?

Przeanalizujemy sytuację, ocenimy możliwość wniesienia skargi pauliańskiej i przygotujemy wniosek o zabezpieczenie, który może zatrzymać dalsze zbywanie lub obciążanie majątku.